1. Tâm sự
Lại một lần nữa tôi nghĩ về DCDS ở chu kỳ này.
Đối với tôi, DCDS phù hợp nhất để đầu tư là khi giá đang giảm sâu vì lịch sử cho thấy rằng DCDS luôn tăng mạnh sau Bear nên mua lúc DCDS giảm mạnh là hành động logic nhất mà nhà đầu tư nên làm.
2025 và 2026 là 2 năm vô cùng độc lạ khi các nhà đầu tư chứng kiến cảnh DCDS tăng trưởng không bằng E1VFVN30, đã vậy thậm chí còn giảm mạnh hơn.
Cuối cùng họ nhảy vào chê bai, than vãn, muốn chuyển sang E1VFVN30.
Bản thân tôi cũng chê.
Những người đầu tư quỹ mở cổ phiếu có châm ngôn là: “quỹ mở cổ phiếu biết hạ tỷ trọng cổ phiếu nếu thấy nguy hiểm, còn ETF thì không có chức năng này, nên các đợt sụt giảm của ETF sẽ lớn hơn quỹ mở cổ phiếu”.
Nếu thật sự hoạt động như vậy thì đáng lẽ giá chứng chỉ quỹ phải giảm ít hơn E1VFVN30, đúng không?
Nhưng dữ liệu lại cho chúng ta thấy một góc nhìn khác hoàn toàn. Thứ mà dữ liệu cho ta thấy chỉ có duy nhất: Nếu hồi phục từ đáy thì nó hồi phục nhanh hơn ETF.
Quay lại câu chuyện hoạt động của DCDS, liệu có thật sự là quản lý quỹ họ làm tào lao bí đao không?
Ai cũng biết rằng 2 năm qua VIC gánh chỉ số cho nên mọi thứ bị sai lệch rất nhiều. Cho nên, tôi băn khoăn, nếu như không có VIC thì VN30 sẽ thế nào? Nếu loại VIC ra mà thấy thị trường chung bi đát hơn DCDS thì DCDS thắng, còn nếu mà vẫn tốt hơn DCDS thì tôi chỉ biết lắc đầu mà thôi.
2. Phương pháp
Tôi nghĩ dễ nhưng ai ngờ vô cùng phức tạp. Để xây dựng lại VN30 thì phải đi tìm thêm dữ liệu cổ phiếu rồi cộng thêm cổ tức vào để xây dựng lại bộ chỉ số.
1/ Khoảng thời gian: 01/01/2025 → 20/08/2026
2/ VN30 (quá khứ, không phải VN30 chính thức): Nguồn từ HOSE, bao gồm mã cổ phiếu, số cổ phiếu tính chỉ số, free float, giới hạn tỷ trọng vốn hóa, ngày hiệu lực… trong mỗi từng giai đoạn rồi trọng số được tính lại theo:
Giá_Trị_i = Giá_i × Số_lượng_i × Free float_i
Sau đó áp giới hạn tỷ trọng. Nếu một mã nào vượt giới hạn thì phần vượt này phân bổ cho các mã còn lại.
3/ Có 2 loại VN30:
VN30 (Thực)
VN30 (Quá khứ) - Tự mô phỏng lại thành phần của VN30 qua các thời kỳ. Mục đích ở đây là để có thể dễ dàng loại nhóm cổ phiếu Vingroup ra.
4/ Loại bỏ nhóm VIC
Có 2 kiểu loại:
VN30 -VIC: Loại VIC, chuẩn hóa lại trọng số các mã trong rổ về 100%.
VN30 -Vingroup: Loại VIC, VHM, VRE và VPL.
2 nhóm này giúp trả lời câu hỏi: “Kết quả của rổ VN30 thay đổi thế nào nếu không tính nhóm cổ phiếu liên quan đến Vingroup?”
5/ Dữ liệu DCDS: từ báo cáo tài chính. Chỉ chọn danh mục đang đầu tư. Tổng hợp trên https://fund.vohoanghac.com/?tab=fundanalysis
Tỷ trọng dùng trực tiếp từ báo cáo của quỹ nên tỷ trọng không nhất thiết bằng 100% bởi vì DCDS đang nắm hơn 1200 tỷ tiền mặt, thêm 53 tỷ trái phiếu nữa. Hiện tại: tỷ trọng cổ phiếu trong danh mục của DCDS là 71%.
6/ Trọng số VN30:
Trọng số VN30 -VIC được tính bằng cách:
Lấy trọng số VN30
Xóa VIC
Chia lại trọng số các mã còn lại
9/ Số liệu bình quân theo trọng số của các nhóm:
Ví dụ:
Weighted P/E = Σ(P/E_i × weight_i) / Σ(weight_i)
Weighted P/B = Σ(P/B_i × weight_i) / Σ(weight_i)
Weighted ROE = Σ(ROE_i × weight_i) / Σ(weight_i)
Trọng số VN30 tính bằng:
Giá gần nhất × số lượng cổ phiếu × free float
P/E từng mã lấy từ VCI ở kỳ mới nhất Q2/2026.
Hiện tại không có cách nào tính con số thật nên công thức này chỉ tính tương đối.
10/ Hạn chế thì có nhiều, ví dụ như VN30 mô phỏng không phải chỉ số thực nên chắc chắn có sai lệch so với thực tế, trọng số tính theo kỳ báo cáo chứ không phải cập nhật liên tục mỗi ngày…
3. Xuất Phát
Điểm xuất phát của bài viết này là một nghịch lý dễ nhận thấy trên thị trường chứng khoán Việt Nam trong giai đoạn 2025 - 2026.
VN30 vẫn duy trì ở mức cao nhưng trải nghiệm thực tế của các nhà đầu tư lại giống như một mùa Bear Market.
Nhận xét của nhiều người là: “nhiều cổ phiếu đã giảm 20-30% từ đỉnh, trong khi chỉ số không có giảm tương ứng”.
Vì thế, tôi có một giả thuyết rằng:
Có phải VIC hay nhóm Vingroup đã kéo chỉ số lên? Đã khiến VN30 bị méo mó, không thể sử dụng như là đại diện cho toàn bộ thị trường?
Nếu giả thuyết này đúng thì câu hỏi tiếp theo là:
Nếu phần lớn thị trường thực sự đã giảm sâu thì liệu đây có phải là thời điểm hấp dẫn để đầu tư E1VFVN30 hay DCDS không?
Nếu chúng ta nhìn vào hiệu suất của DCDS năm nay thì có thể nói lên điều thú vị:
A - Cơ hội
DCDS sở hữu những cổ phiếu đã bị bán mạnh (hiện tại nhà đầu tư chỉ biết lờ mờ, chưa có dữ liệu chứng minh nhận định)
Nếu: báo cáo tài chính tốt đẹp, thị trường khởi sắc thì dòng tiền sẽ quay trở lại và tạo ra một cái gọi là “Mean Reversion” như Charlie Munger hay nói, có thể khiến DCDS tăng vượt trội. Là điều mà tôi nói ở đầu bài.
B - Quản lý quỹ làm chuyện tào lao
-14% so với Index ???
Lúc này thì không thể nói là DCDS có giá rẻ nữa mà là một thất bại thảm hại.
Quản lý quỹ đang chọn sai và có thể tiếp tục chọn sai.
Rủi ro quản lý, chọn cổ phiếu này không hề tồn tại trong E1VFVN30 nên những ai nghi ngờ năng lực của quỹ sẽ tựa vào đây để ra quyết định.
Tuy nhiên, báo cáo của Dragon Capital nói rằng:
Điểm tích cực đáng ghi nhận là kết quả kinh doanh quý 2/2026 của các doanh nghiệp vẫn khả quan với tăng trưởng lợi nhuận 47% YoY (theo Top-100 của Dragon Capital), trong khi định giá thị trường đang ở vùng hấp dẫn với P/E dự phóng 2026 khoảng 10,7x.
Nếu như mà giá giảm 20% ~ 30% (biết lờ mờ, chưa có gì chứng minh) trong khi EPS tăng thì giá đang bị nén rất mạnh.
Cá nhân tôi thì thấy đây có thể là cơ hội.
4. VN30 có đang bị sai lệch?
VN30 (Thực Tế)
VN30 (Quá khứ) - Tự mô phỏng lại thành phần của VN30 qua các thời kỳ. Đây là mô phỏng gần đúng nhất. Mục đích ở đây là để có thể dễ dàng loại nhóm cổ phiếu Vingroup ra.
Nhìn vào VN30 từ đầu năm 2025 đến nay thì có thể nói rằng thị trường đang rất khỏe.
Từ 02/01/2025 đến 19/08/2026:
E1VFVN30 tăng 43% trong khi đó thì chỉ số VN30 (Thực Tế) tăng 40%.
E1VFVN30 có sụt giảm lớn nhất là 15.91% và hiện thấp hơn ATH 8.78%.
Chỉ số VN30 (Thực Tế) có sụt giảm lớn nhất là 16.96% và đang cách ATH 10.17%.
Nhưng ngay khi loại VIC ra thì câu chuyện thay đổi hoàn toàn.
Nếu giữ nguyên cấu trúc VN30 và loại VIC ra thì:
VN30 (Quá Khứ): +46.20%
VN30 (Quá Khứ - VIC): +18.9%
VN30 (Quá Khứ - VIC/VHM/VRE): +13.87%
Điều này cho phép chúng ta đi đến kết luận với độ thuyết phục cao là:
Vingroup, đặc biệt là VIC, thực sự đã có đóng góp rất lớn trong tăng trưởng của VN30 từ đầu năm 2025 đến nay.
Chúng ta cũng không thể nói đây là tăng ảo hay tăng giả hay là “nếu không có VIC thì thị trường không tăng” vì nếu loại hết nhóm VIC ra thì VN30 vẫn tăng hơn 13%.
Cho nên, có thể nói là ban đầu thị trường chứng khoán nước ta có một Bull Market thật sự. Sau đó nhóm dẫn đầu xuất hiện và VIC khuếch đại nó lên.
5. Bốn giai đoạn
Giai đoạn 1: Bull Market thật sự
Từ 02/01/2025 đến 17/10/2025
Nhìn vào nhóm VN30 (Quá Khứ -Vingroup) mà vẫn có tăng trưởng 30% thì chúng ta có thể kết luận là: khi mà loại VIC, VHM và VRE ra khỏi VN30 thì phần còn lại của thị trường vẫn tăng hơn 30%.
Và DCDS thật sự đã hoạt động rất tốt trong giai đoạn đầu này khi có hiệu suất 42.16%, vượt trội 11.87 điểm phần trăm so với nhóm -Vingroup.
Giai đoạn đầu năm 2025, danh mục của DCDS chủ yếu là MWG, CTG, STB, TCB, VPB… nhưng mà DCDS vẫn có hiệu suất 42%, chứng tỏ DCDS đã chọn cổ phiếu rất hiệu quả.
Giai đoạn 2: Bước ngoặt
Đây mới là thời điểm mà mọi thứ bắt đầu “không nhảy theo nhạc”
17/10/2025 → 07/01/2026:
Nhà đầu tư thấy E1VFVN30 vẫn tăng 6%, nhưng nếu không có VIC thì -2.35%, và nếu không có luôn nhóm Vingroup thì -3.67%.
Đây là hiện tượng mà đầu bài chúng ta nghi ngờ.
Từ bây giờ, VN30 bắt đầu không còn là đại diện cho toàn bộ thị trường cổ phiếu nữa.
Và VIC chính là yếu tố lớn tạo nên sự phân kỳ này.
VIC tăng 75.5%
VHM tăng 28.88%
DCDS đầu tháng 10/2025 (báo cáo tổng kết tháng 9/2025) ghi nhận sở hữu:
VIC: 5.6%
VHM: 4.72%
VRE: 1.45%
Ước tính đơn giản tỷ trọng x hiệu suất cho thấy riêng VIC đóng góp khoảng 4.22 điểm phần trăm, VHM khoảng 1.36 điểm phần trăm cho hiệu suất của DCDS đầu kỳ.
Hiện tại tháng 07/2026, tỷ trọng của VIC trong danh mục của DCDS là 10%. Lúc này thì có một vấn đề xuất hiện:
Tại sao DCDS lại bắt đầu mua mạnh sau khi nhóm này đã tăng rất mạnh?
Chúng ta sẽ bàn về vấn đề này sau.
Giai đoạn 3: DCDS giảm còn thị trường đứng im
07/01/2026 → 14/05/2026:
Sau giai đoạn cuối năm 2025, DCDS không chỉ bị lag vì bỏ lỡ VIC mà ngay cả benchmark ở đây là VN30 -Vingroup cũng tốt hơn DCDS.
Giai đoạn 4: Điều chỉnh lan rộng toàn thị trường
14/05/2026 → 20/08/2026:
Lúc này, VN30, -VIC, -Vingroup đều giảm như nhau.
Hay nói văn vẻ là: điều chỉnh đã thực sự lan tỏa toàn bộ thị trường.
VIC không còn đủ sức tạo nên phân kỳ lớn như giai đoạn 2 nữa. Trong khi đó thì DCDS lại còn giảm mạnh hơn, bị lag so với nhóm -Vingroup một khoảng 3.33 điểm phần trăm.
6. Trải nghiệm te tua của nhà đầu tư
Tạm rời xa VN30 để đến với trải nghiệm của người chơi.
“Nếu ai đó đang sở hữu 1 mã trong rổ VN30 thì hiện tại cảm thấy thế nào?”
100% số mã trong VN30 (Quá Khứ) đang thấp hơn mốc ATH.
Tính theo Trung Vị thì có bảng dữ liệu sau:
Như vậy thì:
21/30 (70%) mã đang giảm 20% từ đỉnh.
8/30 (27%) mã đang giảm hơn 30% từ đỉnh.
Hiện tại:
E1VFVN30 đang giảm -8.78% so với đỉnh
Chỉ số VN30 là -10.2%
Nhưng trung vị các cổ phiếu trong rổ VN30 là -23.8%
Đây là lý do tại sao nhà đầu tư:
Nhìn VN30 không cảm thấy thị trường đã giảm nhiều nhưng mà nhìn tài khoản thì giống như Bear Market.
7. VIC không chỉ bóp méo index mà còn làm tăng định giá bình quân của VN30
Đây không phải là P/E chính thức của VN30 mà là tính lại để xem nếu loại bỏ VIC thì sẽ như thế nào.
Tôi đi xem thử báo cáo Q2/2026, hiệu lực từ 03/08/2026 và tính toán kết hợp với P/E, P/B, ROE lấy từ VCI (tương đối) để trả lời cho câu hỏi:
“VN30 đang có định giá đắt vì phần lớn thị trường đang đắt hay là vì một vài mã có tỷ trọng lớn kéo con số trung bình lên?”
Phát hiện quan trọng khi loại bỏ VIC:
P/E: giảm từ 25.65 → 13.71
P/B: 3.69 → 2.17
ROE: 18.69% → 19.78%
Bởi vì trọng số của VIC là 21.8% mà P/E của VIC là 68.49x, có thể nói VIC là một dữ liệu ngoại lai ở đây.
Và cũng không nên xem VN30 đang có P/E 25.65 mà là định giá bình quân của VN30 đang bị kéo lệch rất lớn bởi VIC.
8. DCDS có thực sự có vấn đề không?
Nhìn đầy đủ cả quá trình 2025 đến nay:
E1VFVN30: +43.7%
DCDS: +13.66%
Khoảng cách là 30 điểm phần trăm.
Giai đoạn DCDS thắng VN30 (Quá khứ -Vingroup) là giai đoạn năm 2025 nhưng sau đó thì yếu dần đi.
Có 2 yếu tố tác động đến sự suy yếu của DCDS:
DCDS bị lag so với E1VFVN30 phần lớn là do Vingroup.
Gần đây, DCDS cũng bộc lộ điểm yếu vì lựa chọn sai cổ phiếu mà không phải là Vingroup.
Điều tranh cãi nhất ở đây là DCDS bắt đầu tăng mua mạnh Vingroup sau khi giá cổ phiếu đã tăng rất nhiều.
Liệu tôi có thể kết luận là quản lý quỹ DCDS đang bị áp lực tâm lý, buộc phải đuổi theo hiệu suất đầu tư khi bị thị trường bỏ xa không?
Dữ liệu chỉ có thể chứng minh là giá tăng mạnh → DCDS tăng tỷ trọng.
Nhưng không nói được động cơ của họ:
Quản lý thay đổi quan điểm đầu tư?
Bị áp lực hiệu suất đầu tư?
Định giá thay đổi?
Hay là cả ba?
Nếu mà chúng ta nhìn dài hạn ra thì:
DCDS vượt trội hơn E1VFVN30 8/13 năm.
Ba năm mà E1VFVN30 thắng là 2014, 2017 và 2022. Sau đó thì 2025 và 2026 trở thành một đợt suy giảm bất thường của DCDS.
Biểu đồ Rolling 3-year cho thấy DCDS có lịch sử rất tốt:
Với kỳ hạn nắm giữ 3 năm liên tục:
Tỷ suất sinh lợi hằng năm (trung vị) của E1VFVN30 là 13.2%, P90 là 22.8%, còn DCDS thì có trung vị là 14.5% và P90 là 26.4%.
Không chỉ riêng trung vị lớn hơn mà đuôi trái của DCDS cũng tốt hơn E1VFVN30.
Tỷ suất sinh lợi thấp nhất của DCDS là -3.8% còn của E1VFVN30 là 7.3%.
Hay có thể nói, ai đầu tư vào DCDS mà gặp xui nhất trong 3 năm qua thì sẽ có tỷ suất sinh lợi -3.8%/năm, còn người đầu tư vào E1VFVN30 mà xui nhất thì bị -7.3%/năm.
Số lần xuất hiện tỷ suất sinh lợi 5-10% của DCDS là 20% trong tổng số quan sát. 10-20% là đa số với 40% trong tổng số quan sát và thậm chí >20% cũng cao. Và số lần bị âm xuất hiện chỉ vỏn vẹn 1%, xui lắm mới rơi vào ô này.
Nhưng mà bởi vì có nhiều chu kỳ đè lên nhau, ví dụ 2 danh mục cùng đầu tư vào DCDS, có xuất phát tại tháng 01 và tháng 02 của năm 2023 đến 2026 thì hai danh mục này sẽ cùng chạy qua một chu kỳ, thị trường giảm thì danh mục giảm, thị trường tăng danh mục tăng, 2 con số sẽ gần như nhau cho nên sự khác biệt giữa các chu kỳ đầu tư không có nhiều.
Vì thế, không thể diễn giải là “DCDS có 99% xác suất không lỗ trong 3 năm”.
Dữ liệu trên bảng cho chúng ta biết là trong dài hạn thì DCDS nhìn chung tốt hơn E1VFVN30 mà thôi.
Rolling 5-year còn mạnh hơn:
Trung vị thì DCDS lớn hơn E1VFVN30 và nếu nhà đầu tư nào ôm 5 năm liên tục thì tài khoản không bị âm luôn. Xui lắm thì mới rơi vào ô có tỷ suất sinh lợi 0-5%/năm, chiếm 5.4% tổng số quan sát còn đa phần là có tỷ suất sinh lợi 10-20%/năm.
Những con số này không chứng minh DCDS sẽ vượt trội hơn E1VFVN30 trong tương lai.
Nó chỉ chứng minh một điều là DCDS là một quỹ chạy theo các winner chứng khoán. Không phải là một quỹ mở cổ phiếu kém hiệu quả.
Nhưng mà đang trải qua một giai đoạn bất ổn thấy rõ.
9. Chúng ta nên nhìn E1VFVN30 và DCDS như thế nào?
Tôi không xem đây là cuộc thi xem E1VFVN30 tốt hơn hay là DCDS tốt hơn.
Cả hai đều chịu những dạng rủi ro khác nhau.
E1VFVN30:
Ưu điểm:
Đơn giản
Theo quy tắc đầu tư sẵn có
Không phụ thuộc vào nhà quản lý
Tận dụng được tăng trưởng của các winners
Nhược điểm:
Rủi ro tập trung vào VIC quá lớn
DCDS:
Ưu điểm:
Quản lý quỹ có thể tránh được sự tập trung quá nhiều vào 1 cổ phiếu
Có thể mua cổ phiếu ngoài VN30
Có thể giữ tiền
Lịch sử dài hạn cho thấy là quỹ này có giai đoạn hoạt động tốt, tạo ra alpha hơn thị trường.
Nhược điểm:
Quản lý quỹ có thể bỏ lỡ winner
Bị ràng buộc bởi quy tắc quỹ đầu tư, không thể đầu tư nhiều hơn vào một winner để hưởng trọn hiệu suất của nó
Thay đổi chiến thuật đầu tư
Theo đuổi lợi nhuận
Áp lực tâm lý thua thị trường
E1VFVN30 bảo vệ nhà đầu tư khỏi nhà quản lý quỹ (đầu tư tào lao), còn DCDS bảo vệ nhà đầu tư khỏi sự tập trung quá mức vào một cổ phiếu (lúc tăng mạnh thì tiếc, lúc nó giảm thì mừng vì không đầu tư quá nhiều).
Nếu một cổ phiếu vốn hóa lớn đảo chiều thì nhà quản lý quỹ không bắt buộc phải giữ nó mà họ có thể hạ tỷ trọng ngay lập tức.
10. Điều quan trọng về thị trường hiện tại
Thị trường chứng khoán Việt Nam đã có một mùa Bull Market mạnh trong năm 2025 ở tất cả mọi chứng khoán chứ không chỉ có riêng VIC, nhóm VN30 (-Vingroup) tăng khoản 30% đến tháng 10/2025.
Nhưng 10/2025 trở đi thì thị trường bắt đầu hết lực. E1VFVN30 vẫn giữ được hiệu suất cao trong khi nhóm VN30 (-Vingroup) thì đã bắt đầu có tín hiệu suy giảm mà VIC là nguyên nhân chủ yếu tạo nên sự phân kỳ đó.
Hiện tại thì điều chỉnh đã xuất hiện toàn thị trường với trung vị các cổ phiếu VN30 ở mốc -23.82% so với ATH trong khi đó thì E1VFVN30 vẫn -9% so với ATH.
Một người mua E1VFVN30 từ đầu năm 2025 sẽ có tăng trưởng 43.7% trong khi VN30 chính thức là 40.2%. Nhưng khi tái mô phỏng VN30 và loại VIC ra thì danh mục VN30 (-VIC) chỉ còn +18.9%, nếu bỏ luôn nhóm Vingroup thì +13.91%.
Câu trả lời cho nghịch lý đầu bài:
Chỉ số VN30 ở đây không phải chỉ số ảo nhưng trong một thị trường mà có mức độ tập trung cao thì cái chỉ số sẽ trở nên kém hiệu quả để đánh giá tình hình toàn bộ thị trường.
Còn câu chuyện của DCDS là:
DCDS đã tạo ra lợi nhuận rất tốt trong năm 2025 dù danh mục đầu tư vào nhóm Vingroup rất ít. Sau đó bị E1VFVN30 bỏ xa khi thị trường tập trung toàn bộ vào Vingroup. Quỹ bắt đầu tăng tỷ trọng Vingroup lên khi nhóm này bắt đầu tăng giá mạnh và trong hai năm gần đây bị bỏ lại phía sau, đã vậy còn bị tác động bởi sự giảm giá của các cổ phiếu khác trong danh mục.
Sau tất cả, tôi nghĩ là cái đáng giá nhất của bài viết này không nằm ở việc bói xem E1VFVN30 hay DCDS sẽ thắng trong tương lai.
Mà là chúng ta đã biết được cái thị trường mà nhìn từ bên ngoài tưởng như vẫn rất khỏe nhưng bên trong lại đang có dấu hiệu suy yếu.
Bài học lớn nhất ở đây không phải là “đừng tin chỉ số” bởi vì chỉ số không sai. Chẳng qua nó đang trả lời một câu hỏi khác với câu hỏi mà chúng ta muốn giải đáp. VN30 cho chúng ta biết điều gì đang xảy ra với một danh mục vốn hóa lớn được xây dựng theo quy tắc chứ nó không cho biết điều gì đang xảy ra với từng cổ phiếu hay với trải nghiệm của nhà đầu tư.
11. Kết luận
Trong đầu tư, có một sai lầm rất phổ biến: chúng ta nhìn vào một quỹ vừa thua thị trường và kết luận rằng quản lý quỹ này hết thời.
Đôi khi nó đúng.
Nhưng đôi khi đó là kiểu mà thị trường trừng phạt nhà quản lý với style đi ngược lại những thứ đang được thị trường ưa chuộng.
DCDS trong năm 2025-2026 là một ví dụ đáng suy ngẫm.
Quỹ đang thua vì:
Giữ kỷ luật nhưng không gặp thời hay là,
Quỹ thua do phạm sai lầm?
Hai vấn đề này khác nhau hoàn toàn.
Nếu bạn chọn DCDS thay vì ETF E1VFVN30 thì bạn đang ngầm chấp nhận rằng:
Quỹ có thể không sở hữu cổ phiếu dẫn dắt thị trường
Quỹ có thể thua thị trường 1 hoặc 2 năm
Quản lý quỹ có thể trông sai sai trong hiện tại, khi mà quyết định đó phải ở tương lai mới có thể nhận xét được.
Hay có thể nói, nếu không chịu được những thời gian nó bị ngơ ngơ thì tốt nhất đừng mua.
Và hơn hết, khi đầu tư quỹ mở cổ phiếu, nhà đầu tư nên quan tâm đến hành vi đầu tư hơn là chính cái quỹ đó.
Dữ liệu cho thấy DCDS từng vượt trội so với E1VFVN30. Rolling 3-5 năm cũng tốt hơn.
Nếu DCDS giảm mạnh vì style của nhà quản lý quỹ không phù hợp với tình hình hiện tại (thị trường bị dắt bởi VIC) thì nó bình thường.
Nếu DCDS thua bởi vì nhà quản lý:
Liên tục mua winner sau khi giá đã tăng mạnh
Bán loser sau khi giá giảm
Thay đổi style để chạy đua với thị trường
Tập trung vào một cổ phiếu mà không rõ ý tưởng ở đây là gì
Thì tôi mới lo.
Nếu chỉ đơn giản là giá giảm, hiệu suất đầu tư vào DCDS giảm thì có thể xem đó là cơ hội mua giá rẻ. Còn nếu quy trình đầu tư của DCDS thay đổi hoàn toàn thì nên chú ý.
Một nghịch lý mà nhà đầu tư quỹ mở cổ phiếu thường mắc phải nữa là:
Giả sử giai đoạn 2015-2024 quỹ thắng thị trường liên tục. Nhà đầu tư thấy hiệu suất quá khứ quá đẹp nên mua mạnh.
Sau đó 2025-2026 DCDS bị lag so với thị trường, đã vậy còn thua lỗ, thế là họ quyết định bán.
Rồi sau đó thì DCDS lại có hiệu suất vượt trội trở lại .
Đây chính là trạng thái theo đuổi lợi nhuận nhưng ở cấp độ chọn quỹ mở cổ phiếu. Nó không khác gì đua cổ phiếu, buy high, sell low.
Lực bán rất là mạnh, mạnh hơn cả mùa Bear trước.
Nếu phân tích dữ liệu dòng tiền ròng thì có thể thấy dòng tiền vào quỹ vẫn còn “xanh” chứ chưa có “đỏ”.
Nhưng có thể dễ dàng nhận ra đâu là đỉnh thị trường dựa vào những cái cột cao cao kia.
Tuy nhiên, quá trung thành thì nó lại cũng dễ dính bẫy.
Ranh giới giữa kiên nhẫn và cứng đầu bé tí tẹo nên nhà đầu tư phải có quy tắc bán rõ ràng chứ đừng có tiếc mà ôm quá lâu.
Ví dụ:
DCDS tiếp tục “bị bỏ lại phía sau” trong tương lai
Quản lý quỹ bắt đầu tào lao với các ý tưởng đầu tư trên trời
Vòng quay tổng danh mục tăng mạnh (báo cáo tài chính hoặc
Alpha bắt đầu có dấu hiệu suy giảm trên biểu đồ Rolling Return
Một hai năm thì không sao nhưng mà nếu thấy nó bắt đầu thành xu hướng rõ rệt thì nên cẩn thận.
Nhưng mà vấn đề là việc DCDS vượt trội hay bị thua thị trường thì chứng tỏ điều gì?
DCDS đang thấp hơn ATH 20%, trong khi E1VFVN30 thấp hơn ATH khoảng 9%.
Đây là quản lý quỹ tốt nhưng gặp xui hay là quản lý quỹ dở đang bị phơi bày ra cho công chúng xem?
Hiện tại tôi chưa đủ dữ liệu để đánh giá việc này hoặc có thể chúng ta không có cơ hội đánh giá bởi vì biết đâu Dragon Capital sẽ thay người giống như đợt Bear chu kỳ trước.
Nếu bạn đang là nhà đầu tư DCDS, đang thấy khó ngủ mỗi đêm thì tự hỏi bản thân là: cái gì làm cho DCDS thua? Nguyên nhân là do đâu? Bị xui với các lý do từ trên trời rơi xuống? Và cái yếu tố đó liệu có tồn tại mãi mãi không hay là được một thời gian rồi nó sẽ biến mất?
2 năm sau chúng ta sẽ rõ.
Còn đây là quan điểm đầu tư của tôi ngay thời điểm viết bài này. Dành cho những bạn đang đầu tư vào DCDS và cảm thấy mông lung về tương lai.
Danh mục của tôi không có DCDS + E1VFVN30, nhưng lại có vàng.
Đầu tiên là phân vân giữa vàng và DCDS: Bối cảnh kinh tế hiện tại rối ren, vàng đã có giai đoạn tăng cực mạnh rồi và đám cổ phiếu (trừ Vingroup) đã điều chỉnh giảm đáng kể với trung vị hơn 20%, 70% số mã trong VN30 đang thấp hơn đỉnh 20%.
Phản ứng của đa số nhà đầu tư là:
“Vàng vừa cho chúng ta thấy nó an toàn mà lại sinh lời cao. Trong bối cảnh nợ công Mỹ tăng, lạm phát này nọ… thì → tăng vàng”
“DCDS đang giảm, thua cả thị trường… mà lãi suất đang cao, tỷ giá không ổn định, dự trữ ngoại hối có vấn đề… → giảm DCDS”
Cái gì nghe cũng có lý hết.
Đọc 10 lý do nên tăng mua vàng thì 10 cái đều có lý.
Đọc 10 lý do để không nên đầu tư vào thị trường chứng khoán Việt Nam thì 10 cái đều có lý.
Nhưng, trong đầu tư có một cái nghịch lý: cho dù đúng về vĩ mô, nhưng chưa chắc bạn kiếm được tiền từ nó.
Nếu bạn hỏi tôi, một người thích đi ngược dòng, đại khái là thích làm chuyện tào lao thì tôi nói rằng: các nhà đầu tư đang bán thứ làm họ thất vọng (DCDS), để mua cái thứ mang lại cảm giác an toàn (vàng).
Nhưng không có nghĩa là tôi kêu bạn bán vàng.
Vàng trong danh mục không nhất thiết là để cạnh tranh với DCDS. Có thể nghĩ đơn giản đầu tư vào vàng là để bớt phụ thuộc vào thị trường chứng khoán Việt Nam hay VND. Nếu ngay ngày hôm nay, vàng trong danh mục giúp bạn chịu được cảnh DCDS giảm thêm 20% trong tương lai thì đó là cái giá trị mà vàng mang lại.
Nếu phân vân giữa DCDS và E1VFVN30: thì câu nói muôn đời của tôi là: “Phân vân 2 cái thì chia 2”, “3 cái thì chia 3”. Mỗi thứ hoạt động một cách khác nhau nên 50% DCDS / 50% E1VFVN30 có thể xem là tốt nhất, không cần phải đoán bên nào đúng.
Tôi không nghĩ rằng việc đầu tư nhiều DCDS là tốt trong thời gian này.
Nhưng, cũng không nghĩ rằng bớt đầu tư lại thì sẽ tốt hơn.
Kiểu như:
Tỷ trọng DCDS là 60-70% trong danh mục chứng khoán của bạn là không tốt (đừng bao giờ ôm quá nhiều).
Nhưng nếu chỉ có 20-30% cũng là không tốt.
Nếu 6 - 12 tháng tiếp theo đã có đủ bằng chứng, mà DCDS không “bị bỏ lại phía sau” bởi nhóm VN30 (-Vingroup), thì có thể an tâm tăng tỷ trọng DCDS. Ngược lại, nếu DCDS tiếp tục làm chuyện tào lao thì tăng tỷ trọng E1VFVN30.
Trên Dashboard có một mục rất hay là DCDS giảm -15% , hoặc giảm -25%, thì tăng tiền đầu tư để mua nhiều hơn vì vào Bull nó sẽ có lời nhiều hơn. Ai thích YOLO thì có thể thử theo cách đó nhưng mà nói thật rằng không có gì lợi bằng việc mua trong Bear Market.
Nhưng nếu bạn bắt buộc tôi chỉ chọn 1 cái giữa DCDS và E1VFVN30: thì tôi chọn E1VFVN30.
Phân tích cho hay ho như vầy thôi chứ bản thân tôi ủng hộ ETF hơn quỹ mở cổ phiếu… nên không cần phải có 1 cái lý do gì ở đây cả.
1/ FTSE. VIC/VHM được dòng tiền nhảy vào mua. Nếu thị trường hồi phục thì phần còn lại của VN30 cũng sẽ hưởng ké và đặc biệt là nó không bị dính đến rủi ro chọn cổ phiếu của nhà quản lý.
2/ Còn trong khi đó, yếu tố đầu tư DCDS chủ yếu là: quản lý chọn đúng cổ phiếu và danh mục quay đầu tăng mạnh.
Cái thứ 2 thì khó chứng minh hơn cái 1.
DCDS đang có hiệu suất tụt hậu lại so với E1VFVN30. Nếu đang bị lag, rồi sau này lag tiếp, rồi lag lớn hơn nữa… chúng ta nên cập nhật cơ chế đầu tư hiện tại là phương pháp theo chỉ số đang có lợi thế hơn so với quỹ mở cổ phiếu cho nên không thể nói là DCDS giảm giá là nó rẻ.
Nếu muốn bet vào DCDS thì phải cầu cho:
VIC/VHM giảm mạnh để kéo E1VFVN30 xuống
Những cổ phiếu mà DCDS đang đầu tư tăng mạnh hơn VN30 và
Quản lý quỹ có tài năng bốc trúng được những cú pump đó.
Trong khi đó, để E1VFVN30 tiếp tục tăng mạnh thì không cần phải cần đến nhiều yếu tố như vậy, chỉ cần VIC tiếp tục thắng hoặc rổ VN30 phục hồi là được. Và riêng việc này thì FTSE đang ủng hộ E1VFVN30 rất nhiều.
Nếu mà bạn muốn đầu tư vào DCDS hoặc tăng tỷ trọng DCDS hơn thì cần phải có một lý do nào đó đủ mạnh, một niềm tin đủ lớn vào kỹ năng của quản lý quỹ. Còn không thì nên đầu tư vào thứ đơn giản như E1VFVN30.
Que será, será
Whatever will be, will be.
DCDS khả năng rơi vào điểm thứ hai của bạn rất cao, với những gì đang quan sát mình đang có xu hướng nghiêng về bên này. Việc mua đuổi của DCDS có lẽ không đơn thuần là FOMO hay chốt để chỉ số đẹp cho một giai đoạn, ở tầng sâu hơn việc thay đổi trong quản trị dẫn đến thay đổi trong triết lý đầu tư mà đang dần được thể hiện ra bên ngoài có thể chính là những gì đang xảy ra. (Disclaimer: mình có mua DCDS giai đoạn trước nhưng giờ đang stop để theo dõi thêm).